საარჩევნო პროცესის ხელშეწყობა

მიმოხილვა

UNDP  Georgia elections
2013 წლის საპრეზიდენტო არჩევნები საქართველოში. ფოტო: დავით ხიზანიშვილი/UNDP

საარჩევნო პროცესი ხშირად კამათის საგანია საქართველოში. 1990 წლიდან მოყოლებული, საარჩევნო პროცესისადმი დიდია უნდობლობა. ბრალდებები, ძირითადად, ეხება ამომრჩევლის გაყალბებულ სიებს, ადმინისტრაციული რესურსის გამოყენებას, ხმის მიცემის პროცესში აღმოჩენილ დარღვევებსა და ამომრჩეველთა დაშინების ფაქტებს. არჩევნების გაყალბება 2003 წლის ვარდების რევოლუციის ერთ- ერთი განმაპირობებელი ფაქტორი იყო. მას შემდეგ, გადადგმული იქნა არაერთი მნიშვნელოვანი ნაბიჯი, რათა ნდობა  საარჩევნო პროცესისადმი აღდგენილიყო. თუმცა მოუგვარებელ პრობლემებად რჩება ადმინისტრაციული რესურსის გამოყენება და მედიის დაუბალანსებელი გაშუქება. (წყარო:ევროპის უსაფრთხოებისა და თანამშრომლობის ორგანიზაცია (OSCE) 
 

რას ვაკეთებთ

ევროკავშირთან თანამშრომლობით, გაეროს განვითარების პროგრამა 2003 წლიდან ხელს უწყობს საარჩევნო პროცესს საქართველოში. ჩვენი მიზანია დემოკრატიული ინსტიტუტების გაძლიერება და სამოქალაქო აქტივობის გაზრდა. ჩვენ მჭიდროდ ვთანამშრომლობთ საარჩევნო პროცესის ყველა მონაწილესთან - საარჩევნო ადმინისტრაციასთან, პოლიტიკურ პარტიებთან, ადგილობრივ დამკვირვებლებთან, ამომრჩევლებსა და მედიასთან.

UNDP-ის მიერ განხორციელებული პროგრამები საარჩევნო პროცესის ყველა ძირითად კომპონენტს მოიცავს და მიზნად ისახავს:

  • კვალიფიციური საარჩევნო ადმინისტრაციის განვითარებას;
  • საარჩევნო კანონმდებლობის დახვეწას;
  • ამომრჩევლის ინფორმირებას.

შედეგები



საქართველოს საარჩევნო ადმინისტრაციამ მიიღო ტექნიკური დახმარება და კონსულტაცია და გაიარა პროფესიული ტრენინგი ბოლო დროის ყველა საკვანძო არჩევნების წინ: 2004, 2008 და 2013 წლის საპრეზიდენტო არჩევნები; 2004, 2008 და 2012 წლის საპარლამენტო არჩევნები; შუალედური საპარლამენტო არჩევნები 2012 წლის მაისში; 2004 და 2012 წლის აჭარის უმაღლესი საბჭოს არჩევნები; 2006 და 2010 წლის ადგილობრივი თვითმმართველობის არჩევნები.

პროფესიული გადამზადება არჩევნების ადმინისტრირებასა და პროცედურებში გაიარა საარჩევნო ადმინისტრაციის 50 ათასზე მეტმა წარმომადგენელმა- საოლქო და საუბნო საარჩევნო კომისიების წევრებმა, საარჩევნო კომისიების თავმჯდომარეებმა, მოადგილეებმა და მდივნებმა.ტრენინგები ჩატარდა მსოფლიოში აღიარებული მეთოდოლოგიით- BRIDGE.

საქართველოს ახალგაზრდა იურისტთა ასოციაციასთან თანამშრომლობით, ჩატარდა საინფორმაციო კამპანია, რომელიც ამომრჩევლების საარჩევნო საკითხებში უკეთ გათვითცნობიერებას ისახავდა მიზნად. ხელისუფლებისა და ოპოზიციური პოლიტიკური პარტიების წარმომადგენლებთან ერთად, შემუშავდა საქართველოს საარჩევნო კოდექსის რეფორმა.

UNDP ხელს უწყობდა ამ პროცესს ევროკავშირთან, ევროსაბჭოსთან, ეროვნულ დემოკრატიულ ინსტიტუტსა და აშშ საერთაშორისო განვითარების სააგენტოსთან ერთად.

2003 წელს, საარჩევნო პროცესის მხარდაჭერის მიზნით შეიქმნა ორი სამუშაო ჯგუფი. ელჩების სამუშაო ჯგუფში გაწევრიანდა საქართველოში აკრედიტებული დიპლომატიური კორპუსი, ხოლო ტექნიკურ სამუშაო ჯგუფში შევიდნენ ის ორგანიზაციები, რომლებიც ტექნიკურ და საკონსულტაციო დახმარებას უწევენ საარჩევნო პროცესს.

Reuters Foundation და Transition Online -მა ჩაატარეს პროფესიული  ტრენინგი არჩევნების გაშუქების საკითხებში საქართველოს მედიის ასზე მეტი წარმომადგენელისათვის. 2010 წლის ადგილობრივი თვითმმართველობის არჩევნების წინ, ყველა საარჩევნო სუბიექტმა, ადგილობრივმა დამკვირვებლებმა და მედიამ ხელი მოაწერეს ქცევის კოდექსს თავისუფალი და სამართლიანი არჩევნების პრინციპების დასაცავად.

2012 წლის საპარლამენტო არჩვევნების პერიოდში, საარჩევნო კომისიის წევრებს ჩაუტარდათ სასწავლო კურსი არჩევნების ადმინისტრირებისა და პროცედურების საკითხებში. 

ეუთოს დემოკრატიული ინსტიტუტებისა და ადამიანის უფლებათა ოფისმა წინგადადგმულ ნაბიჯად შეაფასა 2012 საპარლამენტო არჩევნები. მათი ანგარიშის მიხედვით, საქართველოს საარჩევნო ადმინისტრაცია პროფესიულად გაუძღვა ამ მნიშვნელოვან პროცესს, ხოლო Freedom House-ის 2013 წლის კვლევის მიხედვით, საქართველომ დაიმკვიდრა არჩევითი დემოკრატიის სტატუსი.

ევროსაბჭოს ადგილობრივი და რეგიონული თვითმმართველების კონგრესის დასკვნის მიხედვით, რამდენიმე შემთხვევისა და ცალკეული დარღვევების მიუხედავად, 2014 წლის თვითმმართველობის არჩევნები ჩატარდა მშვიდ გარემოში. ასევე, გაუმჯობესდა არჩევნების ჩატარების ადმინისტრაციული და ტექნიკური მხარე, მედიის დამოუკიდებლობის ხარისხი და საინფორმაციო საშუალებებთან პოლიტიკური სუბიექტების წვდომა, ამომრჩეველი იყო უფრო ღია და მასზე არ ხორციელდებოდა ზეწოლა. (წყარო: თვითმმართველობის არჩევნების დაკვირვება, 15 ივნისი 2014)

პროფესიული საარჩევნო ადმინისტრაცია, ახალი საარჩევნო კოდექსი, მედიისა და ადგილობრივი დამკვირვებლების გაზრდილი პროფესიონალიზმი, აქტიური სამოქალაქო საზოგადოება და ინფორმირებული ამომრჩეველი წარმოადგენდა საარჩევნო გარემოს გაუმჯობესების წინაპირობას. ამ წარმატებაში მნიშვნელოვანი წვლილი შეიტანა გაეროს განვითარების პროგრამის 10-წლიანმა საქმიანობამ საარჩევნო სისტემების დახვეწის კუთხით.(ეუთოს დემოკრატიული ინსტიტუტებისა და ადამიანის უფლებათა ოფისი).

ვინ აფინანსებს

სრული ბიუჯეტი Euro 1,110,000
ევროკავშირი
Euro 1,000,000
UNDP Euro 110,000

დახარჯული თანხა

  2012
UNDP US$   62,992.00
ევროკავშირი US$ 510,581.60
  2013
UNDP US$ 79,620.01
ევროკავშირი US$ 599,939.94
  2014
UNDP US$       836.06
ევროკავშირი US$  184,281.81
დეტალური ინფორმაცია
სტატუსი:
დასრულებული
დაწყების თარიღი:
მაისი 2012
დასრულების თარიღი:
მაისი 2014
გეოგრაფიული არეალი:
ეროვნული
პარტნიორები:
საქართველოს ცენტრალური საარჩევნო კომისია, საარჩევნო სისტემების განვითარების, რეფორმებისა და სწავლების ცენტრი
thumbnail

პროექტს აფინანსებენ ევროკავშირი

thumbnail

და გაეროს განვითარების პროგრამა. 

პროექტის დოკუმენტი
  • შეთანხმება ევროკავშირთან პროექტის მხარდაჭერის თაობაზე
საკონტაქტო პირი UNDP-ში

გიგი ბრეგაძე
დემოკრატიული მმართველობის ჯგუფის ხელმძღვანელი
gigi.bregadze@undp.org